Đường cong lợi suất cho biết điều gì?
Đường cong lợi suất thể hiện mối quan hệ giữa lợi suất và kỳ hạn của các công cụ nợ có mức rủi ro tín dụng tương đương, phổ biến nhất là trái phiếu Chính phủ.
Thông thường, đường cong có ba hình thái chính:
- Dốc lên: lợi suất dài hạn cao hơn ngắn hạn, phản ánh phần bù kỳ hạn và kỳ vọng của thị trường về lãi suất, tăng trưởng và lạm phát.
- Đi ngang: chênh lệch lợi suất giữa các kỳ hạn thu hẹp, thường xuất hiện khi kỳ vọng về xu hướng lãi suất trở nên kém rõ ràng.
- Đảo ngược: lợi suất ngắn hạn cao hơn dài hạn, thường gắn với giai đoạn chính sách tiền tệ thắt chặt và kỳ vọng lãi suất có thể giảm trong tương lai.
Tuy nhiên, hình dạng đường cong không phải là một tín hiệu đầu tư độc lập. Điều quan trọng hơn là mức lợi suất tăng thêm khi kéo dài kỳ hạn có đủ bù đắp cho rủi ro lãi suất và việc giảm khả năng linh hoạt của dòng tiền hay không.
Tư vấn đường cong lợi suất: Doanh nghiệp tối ưu kỳ hạn đầu tư ra sao?
Doanh nghiệp nên lựa chọn kỳ hạn như thế nào?
Thay vì đơn thuần lựa chọn kỳ hạn có lợi suất cao nhất, doanh nghiệp có thể xem xét đồng thời nhu cầu thanh khoản, kỳ vọng lãi suất và hình dạng đường cong lợi suất.
Khi đường cong dốc lên, việc kéo dài kỳ hạn có thể giúp doanh nghiệp hưởng thêm phần bù kỳ hạn và giảm rủi ro phải tái đầu tư khi lãi suất giảm. Tuy nhiên, lợi suất tăng thêm cần được cân nhắc với nhu cầu sử dụng vốn và rủi ro biến động giá của tài sản dài hạn.
Khi đường cong đi ngang, phần lợi suất tăng thêm từ việc khóa vốn dài hơn thường không lớn. Doanh nghiệp có thể ưu tiên tính linh hoạt hoặc phân bổ dòng tiền theo nhiều kỳ hạn khác nhau thay vì tập trung vào một điểm trên đường cong.
Khi đường cong đảo ngược, kỳ hạn ngắn có thể mang lại lợi suất cao hơn tại thời điểm đầu tư. Tuy nhiên, tập trung toàn bộ vào kỳ hạn ngắn cũng tạo ra rủi ro tái đầu tư nếu lãi suất giảm nhanh sau đó. Vì vậy, một phần danh mục vẫn có thể được khóa ở kỳ hạn dài hơn nếu phù hợp với kỳ vọng lãi suất và kế hoạch dòng tiền.
Không phải tìm kỳ hạn cao nhất, mà là kỳ hạn phù hợp nhất
Đối với quản trị nguồn vốn doanh nghiệp, tối ưu danh mục không đồng nghĩa với tối đa hóa lợi suất tại một thời điểm. Một danh mục hiệu quả cần đồng thời giải quyết ba bài toán: Thanh khoản – Lợi suất – Rủi ro tái đầu tư.
Do đó, thay vì tập trung toàn bộ nguồn vốn vào một kỳ hạn, doanh nghiệp có thể xây dựng “thang kỳ hạn” (maturity ladder), phân bổ dòng tiền vào nhiều thời điểm đáo hạn khác nhau. Cách tiếp cận này vừa tạo nguồn thanh khoản định kỳ, vừa hạn chế việc toàn bộ danh mục phải tái đầu tư tại một thời điểm bất lợi.
Trong quản lý danh mục tại PVI AM, đường cong lợi suất được xem là một đầu vào của quá trình phân bổ tài sản và kỳ hạn, bên cạnh dự báo dòng tiền, yêu cầu thanh khoản, chất lượng tín dụng và kỳ vọng về xu hướng lãi suất.
Bởi vậy, câu hỏi phù hợp không phải là “kỳ hạn nào đang có lợi suất cao nhất?”, mà là:
“Với nhu cầu sử dụng vốn của doanh nghiệp, mức lợi suất tăng thêm có đủ hấp dẫn để đánh đổi thanh khoản và chấp nhận rủi ro kỳ hạn hay không?”
