Tổng quan kinh tế vĩ mô tháng 7/2025

Tháng 7/2025 khép lại với nhiều tín hiệu tích cực từ nền kinh tế trong nước, dù bối cảnh môi trường kinh tế vĩ mô toàn cầu vẫn còn nhiều thách thức. Báo cáo này điểm lại những diễn biến nổi bật của kinh tế thế giới – Việt Nam, thị trường tài chính và ngành bảo hiểm – đặc biệt là Tổng Công ty Bảo hiểm PVI (PVI Insurance).

Diễn biến kinh tế vĩ mô quốc tế

Triển vọng kinh tế toàn cầu năm 2025 vẫn đối mặt nhiều khó khăn khi các nền kinh tế lớn chịu nhiều áp lực

Tại Hoa Kỳ, Cục Dự trữ Liên bang (Fed) đang đối mặt với thách thức trong việc điều hành chính sách tiền tệ. Fed tiếp tục giữ nguyên lãi suất tại cuộc họp tháng 7 nhằm duy trì mục tiêu lạm phát 2%, bất chấp áp lực lạm phát kéo dài. Tuy nhiên, đến cuối tháng 7, số liệu việc làm phi nông nghiệp (NFP) giảm mạnh hơn dự báo đã gia tăng áp lực lên kỳ vọng Fed sẽ cắt giảm lãi suất trong thời gian tới, dù mức giảm dự kiến khá khiêm tốn (khoảng 25 điểm cơ bản) do rủi ro lạm phát vẫn hiện hữu.

Ngoài những biến động về nền kinh tế, tình hình nợ công Mỹ cũng đang ở mức đáng báo động khi đã vượt ngưỡng 37.000 tỷ USD, sớm hơn nhiều năm so với các dự báo trước đại dịch. Trong thời điểm trước, Mỹ hoàn toàn có thể phát hành thêm TPCP nhằm đảo lại nợ từ trước nhờ vị thế đồng USD. Tuy nhiên trước những chính sách điều hành của tổng thống Trump như công khai chỉ trích Jerome Powell – Chủ tịch của Fed, tạo áp lực giảm lãi suất; gia tăng thâm hụt của Mỹ bằng chính sách OBBB. Thậm chí với chính sách thuế quan hiện tại có thể làm giảm sức mua của Mỹ, do chi phí thuế này nhiều khả năng sẽ được đánh lên người tiêu dùng cuối. Nếu kéo dài, áp lực này có thể khiến đồng USD mất đi vị thế vốn có và suy yếu, tăng chi phí vốn và giảm sức hấp dẫn của Trái phiếu Chính phủ Mỹ.

Mặc dù Fed không trực tiếp hạ lãi suất, nhưng Fed đã có những động thái để hỗ trợ nền kinh tế và vấn đề nợ công của Mỹ. Cụ thể, Fed đã điều chỉnh chính sách thắt chặt định lượng, giảm quy mô từ 20 tỷ USD/tháng xuống 5 tỷ USD/tháng và cơ cấu lại danh mục nợ nhằm hạ chi phí vốn trung – dài hạn cho Chính phủ, nhưng áp lực lạm phát và tỷ giá USD vẫn là nút thắt lớn.

Tại châu Á, sau những áp lực gia tăng về lạm phát, trong tháng 7 chỉ số lạm phát của Nhật đã hạ nhiệt, tạo điều kiện cho Nhật tiếp tục duy trì nền lãi suất thấp như hiện tại. Ngược lại, Trung Quốc đang đối mặt với tình trạng giảm phát kéo dài. Trong khi đó, Trung Quốc đang đối mặt rủi ro giảm phát kéo dài khi dư thừa công suất và nợ hộ gia đình cao khiến nhu cầu tiêu dùng suy yếu, buộc doanh nghiệp liên tục hạ giá bán, qua đó làm gia tăng rủi ro hình thành vòng xoáy giảm phát.

Tình hình kinh tế Việt Nam

Trong bối cảnh áp lực thuế quan từ Mỹ đã qua, Việt Nam đẩy mạnh thu hút vốn ngoại và hỗ trợ tăng trưởng qua tín dụng và đầu tư công.

Trong những chính sách và sự hỗ trợ từ chính phủ được ban hành gần đây như việc đẩy nhanh nâng hạng thị trường và phát triển trung tâm tài chính quốc tế, Chính phủ Việt Nam đang muốn phát triển và thu hút dòng vốn ngoại tới thị trường Việt Nam. Ngoài ra, việc gỡ rối trong những vấn đề pháp lý, và xây dựng bộ khung ưu đãi mới cho doanh nghiệp nước ngoài có thể đẩy mạnh thu hút dòng vốn nước ngoài về, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam nằm trong nhóm những nước có thuế quan thấp. Bên cạnh đó, Chính phủ cùng Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã họp bàn và đưa ra những chính sách để đẩy mạnh tín dụng trong nước như gỡ bỏ room tín dụng và điều chỉnh tăng chỉ tiêu tin dụng. Đồng thời phối hợp Kho bạc Nhà nước (KBNN) hỗ trợ cho hệ thống ngân hàng có thể giải quyết được những khó khăn về tính thanh khoản và nguồn vốn.

Theo Tổng cục Thống kê, CPI của Việt Nam tăng 0,11% so với tháng trước và 3,19% so với cùng kỳ vào tháng 7/2025. Lạm phát cơ bản tăng 3,18% so với cùng kỳ, chủ yếu do EVN điều chỉnh tăng giá điện và chi phí vật liệu xây dựng cao hơn. Đáng chú ý, Thống đốc NHNN cảnh báo rằng việc đồng VND tiếp tục mất giá có thể làm gia tăng áp lực lạm phát.

Dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) tăng mạnh trong 7 tháng đầu năm 2025, với vốn đăng ký mới đạt 24,09 tỷ USD, tăng 27,3% so với cùng kỳ. Vốn FDI giải ngân cũng ổn định, đạt 13,6 tỷ USD — tăng 8,4% so với cùng kỳ.

Giải ngân đầu tư công trong tháng 7 chậm lại, đạt gần 70 nghìn tỷ đồng so với 83 nghìn tỷ đồng trong tháng 6. Tuy nhiên, lũy kế bảy tháng đầu năm vượt 388 nghìn tỷ đồng—tương đương 39,45% kế hoạch năm, so với 27,76% cùng kỳ 2024—phản ánh mức độ ưu tiên mạnh mẽ hơn của Chính phủ đối với đầu tư công nhằm hỗ trợ tăng trưởng 2025. Dẫu vậy, tiến độ năm 2025 vẫn chịu lực cản từ các nút thắt pháp lý và yêu cầu cân bằng ổn định tỷ giá.

Hiệu quả thương mại của Việt Nam vẫn vững, với tổng kim ngạch tháng 7 đạt 82,27 tỷ USD—tăng 8,0% so với tháng trước và 16,8% so với cùng kỳ. Xuất khẩu đạt 42,27 tỷ USD, nhập khẩu 40,00 tỷ USD. Cán cân thương mại thặng dư 2,27 tỷ USD, giảm 20% so với tháng trước. Tuy nhiên, doanh thu xuất khẩu có thể giảm nhẹ khi hiệu ứng “gom hàng sớm” từ các nhà nhập khẩu Mỹ hạ nhiệt, cùng với việc giá hàng xuất khẩu tăng sau khi chính sách thuế đối ứng được công bố trong tháng 8.

Ngành sản xuất của Việt Nam trở lại tăng trưởng trong tháng 7 khi đơn hàng mới phục hồi, kéo sản lượng tăng nhanh hơn — dù xuất khẩu vẫn suy yếu dưới áp lực thuế quan. Hoạt động mua hàng cũng gia tăng, trong khi việc làm nhìn chung ổn định. PMI sản xuất tháng 7 đạt 52,4, tăng từ 48,9 trong tháng 6, lần đầu vượt mốc 50 sau 4 tháng. Tình trạng khan hiếm nguyên vật liệu tiếp tục kéo dài thời gian giao hàng của nhà cung cấp; hiệu suất của nhà cung cấp suy giảm đáng kể, chỉ cải thiện nhẹ so với tháng 6. Khó khăn trong việc tìm nguồn đầu vào — đặc biệt từ nước ngoài — đã đẩy chi phí đầu vào tăng lên ngay đầu nửa cuối năm. Giá đầu vào tăng tháng thứ hai liên tiếp, với tốc độ nhanh nhất từ đầu năm 2025. Dưới áp lực chi phí, nhiều doanh nghiệp đã chuyển một phần gánh nặng sang khách hàng. Giá đầu ra tăng nhanh hơn trong tháng 7, mạnh nhất trong bảy tháng, dù nhìn chung mức lạm phát giá bán vẫn ở ngưỡng vừa phải.

Tuy nhiên, trước những diễn biến kinh tế tích cực, rủi ro về tỷ giá và lạm phát vẫn còn hiện hữu, do lượng tiền VND lớn trong hệ thống và sự thiếu hụt về dòng vốn USD chảy vào thị trường VN. Trong phần phân tích trên, đồng USD sẽ tiếp tục ở mức suy yếu do sự suy yếu của vị thế đồng USD và kì vọng cắt giảm lãi suất của Fed. Tuy nhiên, theo nhiều chuyên gia dự báo, lần cắt giảm lãi suất này sẽ rất thấp do rủi ro lạm phát vẫn hiện hữu – khoảng 25 điểm cơ bản. Về phần Việt Nam, lãi suất tiếp tục được chủ trương giữ ở nền thấp để thúc đẩy kinh tế. Trong thời điểm cuối tháng 7 – đầu tháng 8, việc tiền gửi kho bạc (TGKB) đáo hạn khỏi hệ thống ngân hàng đã dẫn tới tính trạng thiếu thanh khoản nặng nề, và đồng loạt tăng lãi suất huy động. Tuy nhiên, theo cập nhật giao dịch thị trường mở trong 2 ngày đổ lại đây, có thể thấy TGKB đã được đưa vào thị trường. SBV trong 2 ngày trở lại đây đã có động thái hút ròng khỏi thị trường mở. Nhìn chung, tỷ giá sẽ tiếp tục tăng nhưng sẽ được hỗ trợ nhờ sự suy yếu của đồng USD.

Diễn biến thị trường tài chính

Thị trường tài chính tháng 7/2025 ghi nhận diễn biến tích cực ở cả thị trường chứng khoán và trái phiếu, thanh khoản bùng nổ trên thị trường chứng khoán

Thị trường chứng khoán

VN-Index kết tháng ở mức 1.502,52 điểm (+12,71% MoM), tiếp đà tăng trưởng nhờ kì vọng vào việc nâng hạng thị trường cũng như rủi ro thuế quan từ Mỹ đã qua. Đà tăng chủ yếu được dẫn dắt bởi nhóm vốn hóa lớn. Thanh khoản trên thị trường cũng cải thiện rõ rệt, do niềm tin nhà đầu tư đã được củng cố

Thị trường trái phiếu

Trái phiếu Chính phủ

Trên thị trường sơ cấp, tháng 7/2025, KBNN đã tổ chức 5 phiên đấu thầu TPCP, huy động được 25.860 tỷ đồng. Luỹ kế khối lượng phát hành trong quý III/2025 là 25.860 tỷ đồng, đạt 21,5% kế hoạch quý III/2025 (120.000 tỷ đồng). Lũy kế khối lượng phát hành từ đầu năm đến hết tháng 7/2025 là 227.249 tỷ đồng, đạt 45,4% kế hoạch phát hành TPCP năm 2025 (500.000 tỷ đồng). Kỳ hạn phát hành TPCP bình quân năm là 9,96 năm; thời gian đáo hạn bình quân của danh mục TPCP là 8,85 năm; lãi suất phát hành TPCP bình quân là 2,96 %/năm.

Trên thị trường thứ cấp, lãi suất giao dịch Trái phiếu Chính phủ (TPCP) các kỳ hạn có xu hướng tăng nhẹ, mức tăng 0,07 – 0,12%/năm so với thời điểm đầu tháng 7/2025. Trên thị trường sơ cấp, nhu cầu mua TPCP vẫn duy trì ở mức thấp, cụ thể: khối lượng dự thầu tháng 7/2025 đạt 43.692 tỷ đồng/52.000 tỷ đồng khối lượng gọi thầu (khoảng 0,84 lần, tương đương tỷ lệ này trong tháng 6/2025 là 0,82 lần và thấp hơn trung bình quý II/2025 là 0,91 lần). Tại phiên đấu thầu TPCP gần nhất (ngày 30/7/2025), lãi suất phát hành TPCP các kỳ hạn 5, 10, 15, 30 năm (loại kỳ hạn phát hành thành công tại phiên này) thấp hơn 0,03 – 0,12%/năm so với lãi suất giao dịch TPCP trên thị trường thứ cấp cùng kỳ hạn cùng ngày. Riêng tại kỳ hạn 5 năm, lãi suất phát hành cao hơn lãi suất giao dịch TPCP trên thị trường thứ cấp cùng ngày 0,01%/năm.

Trái phiếu doanh nghiệp: Thị trường trái phiếu tháng 7 ghi nhận 31 đợt phát hành trái phiếu riêng lẻ trị giá gần 27.3 ngàn tỷ đồng, và 1 đợt phát hành ra công chúng trị giá gần 2.65 ngàn tỷ đồng trong tháng 7/2025. Về lượng mua lại, các doanh nghiệp đã mua lại hơn 16 ngàn tỷ đồng trái phiếu trước hạn, giảm 52% so với cùng kỳ năm 2024. Trong 5 tháng còn lại của năm 2025, ước tính sẽ có khoảng hơn 109 ngàn tỷ đồng trái phiếu đáo hạn. Phần lớn trong đó là trái phiếu bất động sản với gần 56 ngàn tỷ đồng, chiếm tỷ trọng 51%. Về tình hình công bố thông tin bất thường, có 7 mã trái phiếu chậm trả lãi, gốc trị giá 881 tỷ đồng. Tổng giá trị giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ trên thị trường thứ cấp trong tháng 7/2025 đạt 132,028 tỷ đồng, bình quân 5,740 tỷ đồng/phiên, giảm 8% so với bình quân tháng 6. Sắp tới, sẽ có 2 đợt phát hành trái phiếu đáng chú ý. Đầu tiên là của Chứng khoán Rồng Việt (VDS), khi HĐQT thông qua phương án phát hành trái phiếu riêng lẻ lần 3 trong năm 2025 với tổng giá trị tối đa 800 tỷ đồng. Đây là trái phiếu “3 không” – không chuyển đổi, không kèm chứng quyền, không có tài sản đảm bảo. Mệnh giá dự kiến 100 triệu đồng/trái phiếu. Trái phiếu có kỳ hạn 1 năm với mức lãi suất 8%/năm.

Ngành bảo hiểm

Thị trường bảo hiểm Việt Nam đang bước vào giai đoạn phục hồi và tăng trưởng trở lại trong năm 2025, với sự cải thiện rõ rệt cả ở mảng nhân thọ lẫn phi nhân thọ, cùng triển vọng dài hạn tích cực nhờ nhu cầu bảo hiểm ngày càng gia tăng và sự dẫn dắt của các doanh nghiệp đầu ngành.

Thị trường bảo hiểm tiếp tục cho thấy triển vọng tăng trưởng tích cực trong năm 2025. Sau giai đoạn khó khăn kéo dài, cả bảo hiểm nhân thọ và phi nhân thọ đều ghi nhận những tín hiệu phục hồi rõ rệt ngay từ đầu năm. 6 tháng đầu năm, phí bảo hiểm phi nhân thọ tăng 10,8% YoY; nhân thọ tăng 1,9%, mở ra chu kỳ tăng trưởng mới. Động lực tăng trưởng đến từ nhóm sản phẩm bảo hiểm sức khỏe, tai nạn cá nhân, thương mại cũng như niềm tin tiêu dùng gia tăng

Thị trường bảo hiểm có triển vọng phát triển dài hạn khá tích cực trong năm 2025. Trong lĩnh vực bảo hiểm phi nhân thọ, ba doanh nghiệp nổi bật gồm Tổng Công ty Bảo hiểm PVI (PVI Insurance), Tổng Công ty cổ phần Bảo hiểm Quân Đội (MIG) và Tập đoàn Bảo Việt (BVH) tiếp tục dẫn dắt thị trường.

PVI Insurance – doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ hàng đầu Việt Nam – đạt doanh thu kỷ lục hơn 20.000 tỷ đồng năm 2024 (+21% YoY), đặt mục tiêu 1 tỷ USD trong 2025. Với năng lực triển khai mạnh mẽ và vị thế vững chắc trên thị trường, Bảo hiểm PVI được kỳ vọng sẽ duy trì tốc độ tăng trưởng cao hơn mức bình quân ngành. Đáng chú ý, trong năm 2025–2026, PVI cũng là nhà bảo hiểm chính, dẫn đầu liên danh cung cấp bảo hiểm cho tổ hợp nhà máy VinFast – một trong những dự án công nghiệp trọng điểm tại miền Trung.

Kết luận

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn tiềm ẩn nhiều bất định, Việt Nam vẫn giữ vững ổn định vĩ mô, duy trì đà thu hút vốn ngoại và đẩy mạnh đầu tư công. Song song, sự phục hồi đáng kể của ngành bảo hiểm – đặc biệt là mảng phi nhân thọ – mở ra nhiều cơ hội trong nửa cuối năm 2025.

Xem thêm các Bản tin Kinh tế vĩ mô hàng tháng của PVI AM tại đây.